Sunday, 19th August 2018  

Vijayavani

ರಣಚಂಡಿ ಮಳೆಗೆ ಕುಸಿಯುತ್ತಿದೆ ಕೊಡಗು - ಮತ್ತೆ ಜೋರಾಯ್ತು ಮಳೆ ಅಬ್ಬರ - ಮುಕ್ಕೋಡ್ಲು ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ 80 ಜನರ ರಕ್ಷಣೆ        ಕ್ಷಣ ಕ್ಷಣಕ್ಕೂ ಆತಂಕ, ಬಿರುಕು ಬಿಟ್ಟ ಧರೆ - ಪ್ರವಾಹದಲ್ಲಿ ಕೊಚ್ಚಿ ಹೋಗ್ತಿದೆ ಬೆಟ್ಟ,ಗುಡ್ಡ - ಕಣ್ಮುಂದೆಯೇ ನೆಲಸಮ ವಾಗ್ತಿದೆ ಬದುಕು        ಕೊಡಗಲ್ಲಿ ಇಂದು ಸಿಎಂ ಎಚ್​ಡಿಕೆ ಪ್ರವಾಸ - ಸಂತ್ರಸ್ಥರ ನೋವು ಆಲಿಸಲಿರುವ ಬಿಎಸ್​ವೈ - ನಿರಾಶ್ರಿತರಿಗೆ ನೆರವು ಅಂದ್ರು ರೇವಣ್ಣ        ಸಂತ್ರಸ್ಥರಿಗೆ ಸ್ಯಾಂಡಲ್​ವುಡ್​​​​​​​​​ ನೆರವಿನ ಹಸ್ತ - ಅಗತ್ಯವಸ್ತುಗಳ ಪೂರೈಸಿದ ಸ್ಟಾರ್ಸ್​​​​​​​​​​​ - ಕೈಲಾದ ಸಹಾಯ ಮಾಡ್ತಿದ್ದಾರೆ ಕರುನಾಡ ಜನರು        ಕೇರಳದಲ್ಲಿ ಕಡಿಮೆಯಾಗ್ತಿಲ್ಲ ನೆರೆ ಅಬ್ಬರ - ಸಾವಿನ ಸಂಖ್ಯೆ 357ಕ್ಕೇ ಏರಿಕೆ - ದೇವರನಾಡಿಗೆ ಹರಿದು ಬರ್ತಿದೆ ನೆರವಿನ ಮಹಾಪೂರ        ಭಾರತ - ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್​ ನಡುವಿನ 3ನೇ ಟೆಸ್ಟ್​​​​ ಪಂದ್ಯ - ಬೃಹತ್ ಮೊತ್ತದತ್ತ ಟೀಂ ಇಂಡಿಯಾ - ಶತಕದ ಗಡಿಯಲ್ಲಿ ಎಡವಿದ ಕೊಹ್ಲಿ       
Breaking News

ಸಹಬಾಳ್ವೆಯ ಬದುಕಿನಲ್ಲಿ ತಾಳುವಿಕೆಯ ಮಹತ್ವ

Sunday, 21.01.2018, 3:05 AM       No Comments

ನಾವೆಲ್ಲ ಮನುಷ್ಯಜೀವಿಗಳು ಹೇಗೋ ಹಾಗೆಯೇ ಸಾಮಾಜಿಕ ಜೀವಿಗಳೂ ಹೌದು. ನಾವೆಲ್ಲರೂ ಒಂದು ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ಬದುಕುತ್ತಿರುವುದರಿಂದ ಸಾಧ್ಯವಾದಷ್ಟೂ ಸಹಜೀವಿಗಳಿಗೆ ತೊಂದರೆ ಆಗದ ಹಾಗೆ ನಮ್ಮ ನಡವಳಿಕೆ ಇದ್ದರೆ ಚಂದ. ಅನಗತ್ಯವಾಗಿ ಯಾರಿಗೂ ತೊಂದರೆ ನೀಡದಿರುವುದು ನಾಗರಿಕತೆಯ ಲಕ್ಷಣ. ಷೇಕ್ ಸಾದಿ ಹೇಳುವ ಹಾಗೆ, ‘ಬೇರೆಯವರ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಕತ್ತಲೆಯಿದ್ದರೆ ನಮಗೆ ದೀಪ ಹಚ್ಚುವ ಶಕ್ತಿ ಇಲ್ಲದಿರಬಹುದು, ಆದರೆ ಯಾರ ಮನೆಯಲ್ಲಾದರೂ ದೀಪ ಉರಿಯುತ್ತಿದ್ದರೆ ಅದನ್ನು ಆರಿಸಬಾರದು. ಹಸಿದವರಿಗೆ ಅನ್ನ ನೀಡುವುದು ನಮಗೆ ಸಾಧ್ಯವಾಗದಿರಬಹುದು, ಆದರೆ ಹಸಿದವರ ಮುಂದೆ ಹೋಗಿ ನಾವು ತಿನ್ನಬಾರದು. ಇದೇ ಮಾನವೀಯತೆ’. ಇದರ ಸಾರಾಂಶವಿಷ್ಟೆ: ನಮಗೆ ಉಪಕಾರ ಮಾಡಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗದಿರಬಹುದು, ಆದರೆ ತೊಂದರೆ ಕೊಡದಿದ್ದರೆ ಅದೇ ನಾವು ಮಾಡುವ ದೊಡ್ಡ ಉಪಕಾರ. ಆದರೆ ನಮ್ಮೆಲ್ಲರ ನಡವಳಿಕೆ ಅನೇಕ ವೇಳೆ ಇದಕ್ಕೆ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ‘ನನ್ನ ಎರಡು ಕಣ್ಣು ಹೋದರೂ ಪರವಾಗಿಲ್ಲ, ಅವನ ಒಂದು ಕಣ್ಣಾದರೂ ಹೋಗಲಿ’ ಎಂಬ ಮನೋಭಾವ ನಮ್ಮದಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಬೇರೆಯವರ ನೋವಿನಲ್ಲಿ ಸಂತೋಷ ಪಡುವ ಈ ಮನೋಭಾವವೇ ನಮ್ಮ ಅನೇಕ ಸಮಸ್ಯೆಗಳ ಮೂಲ.

‘ನೀತಿವಂತರಾಗಿ ಬದುಕಬೇಕು’ ಎಂಬುದು ನಾಣ್ಣುಡಿ. ನೀತಿ ಎಂದರೇನು? ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಸಮಾಜವೂ ತನ್ನ ಅಗತ್ಯಗಳಿಗನುಗುಣವಾಗಿ ಸಹಬಾಳ್ವೆಯ ಅನುಕೂಲಕ್ಕಾಗಿ ಕೆಲವು ನಿಯಮಗಳನ್ನು ರೂಪಿಸಿಕೊಂಡಿರುತ್ತದೆ. ಈ ಸಾಮಾಜಿಕ ನಿಯಮಗಳೇ ಕ್ರಮೇಣ ‘ನೀತಿ’ ಎನ್ನಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಈ ಸಾಮಾಜಿಕ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ನಾವು ಸರಿಯಾಗಿ ಪಾಲಿಸಿದರೆ ಅದೇ ಮೋಕ್ಷಕ್ಕೆ ಸಾಧನ ಎಂಬುದು ಬಸವಣ್ಣನ ನಿಲವು. ಕಳಬೇಡ, ಕೊಲಬೇಡ; ಹುಸಿಯ ನುಡಿಯಲುಬೇಡ| ಮುನಿಯಬೇಡ, ಅನ್ಯರಿಗೆ ಅಸಹ್ಯಪಡಬೇಡ;| ತನ್ನ ಬಣ್ಣಿಸಬೇಡ, ಇದಿರ ಹಳಿಯಲುಬೇಡ;| ಇದೇ ಅಂತರಂಗ ಶುದ್ಧಿ, ಇದೇ ಬಹಿರಂಗ ಶುದ್ಧಿ| ಇದೇ ನಮ್ಮ ಕೂಡಲಸಂಗಮದೇವರನೊಲಿಸುವ ಪರಿ.| ಸಹಬಾಳ್ವೆಯ ಸಾಮಾಜಿಕ ಬದುಕಿನಲ್ಲಿ ಅನುಸರಿಸಬೇಕಾದ ಬಹುಪಾಲು ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಬಸವಣ್ಣನ ಈ ವಚನ ಹೇಳುತ್ತದೆ. ಹಾಗೆಯೇ ‘ಧರ್ಮ’ದ ಸಾರವನ್ನು ಬಸವಣ್ಣ ಅತ್ಯಂತ ಸರಳವಾಗಿ, ಅತ್ಯಂತ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿ ಹೇಳಿದ್ದಾನೆ. ಈ ಸಾಮಾಜಿಕ ನೀತಿಯೇ ಧರ್ಮ, ಅದೇ ದೈವ ಸಾಕ್ಷಾತ್ಕಾರಕ್ಕೆ ದಾರಿ. ಯಾರದೇ ಬದುಕಿನಲ್ಲಿಯೂ ಎರಡು ಸ್ತರಗಳಿರುತ್ತವೆ. ಒಂದು ವೈಯಕ್ತಿಕ, ಮತ್ತೊಂದು ಸಾಮಾಜಿಕ. ಈ ಎರಡೂ ನೆಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಬದುಕನ್ನು ಚಂದ ಮಾಡಿಕೊಂಡರೆ ಜೀವನ ಸಹನೀಯವೆನ್ನಿಸುತ್ತದೆ. ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ವೈಯಕ್ತಿಕವಾಗಿ ನಮ್ಮ ಬದುಕು ಹಸನಾಗಿರುತ್ತದೆ, ಆದರೆ ಸಾಮಾಜಿಕವಾಗಿ ನೋವು ಅನುಭವಿಸುತ್ತಿರುತ್ತೇವೆ. ಮತ್ತೆ ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಸಾಮಾಜಿಕವಾಗಿ ಎಲ್ಲ ಬಗೆಯ ಮನ್ನಣೆ ಸಿಕ್ಕಿರುತ್ತದೆ, ಆದರೆ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಬದುಕು ದಾರುಣವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಇದೇ ಬದುಕಿನ ವಿರೋಧಾಭಾಸ.

ಈ ಎರಡೂ ನೆಲೆಗಳಲ್ಲಿ ನಮ್ಮ ಬದುಕು ಹಸನಾಗಿರಬೇಕೆಂದರೆ ಅಗತ್ಯ ಅಳವಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕಾದ ಮೌಲ್ಯವೆಂದರೆ- ‘ಅನ್ಯರನ್ನು ತಾಳಿಕೊಳ್ಳುವುದು, ಅನ್ಯರ ವಿಚಾರಗಳನ್ನು ಗೌರವದಿಂದ ಕಾಣುವುದು’. ಇದನ್ನೇ ನಮ್ಮ ಕವಿರಾಜಮಾರ್ಗಕಾರ ‘ಕಸವರಮೆಂಬುದು ನೆರೆ ಸೈ| ರಿಸಲಾರ್ಪೆಡೆ ಪರವಿಚಾರಮುಮಂ, ಪರಧರ್ಮಮುಮಂ| ಎಂದಿದ್ದಾನೆ. ಅನ್ಯರ ಬಗೆಗಿನ ತಿರಸ್ಕಾರ ನಮ್ಮ ಬದುಕನ್ನು ಅಸಹನೀಯವಾಗಿಸುತ್ತದೆ ಎಂಬ ಅರಿವು ನಮಗಿರಬೇಕು.

ಇದು ನನ್ನ ಮಗಳ ಬಾಲ್ಯಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ್ದು. ಅವಳು ಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ ಓದುತ್ತಿದ್ದಾಗ ತುಂಬ ಜಾಣೆ. ಸದಾ ಓದಿನಲ್ಲಿ ಮುಂದು. ಆದರೆ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಕಿಂಚಿತ್ತೂ ಶಿಸ್ತಿರಲಿಲ್ಲ. ಕ್ಲಾಸಿನಿಂದ ಮನೆಗೆ ಬಂದಾಗ ಷೂಗಳನ್ನು ಬಿಚ್ಚಿ ಒಂದು ಷೂ ಅನ್ನು ಒಂದು ಕಡೆ ಮತ್ತೊಂದು ಷೂ ಇನ್ನೊಂದು ಮೂಲೆಗೆ ಬಿಸಾಕುತ್ತಿದ್ದಳು. ಬ್ಯಾಗ್ ಎಲ್ಲೆಂದರಲ್ಲಿ. ಪುಸ್ತಕ ಓದುತ್ತಿದ್ದರೆ ಅದನ್ನು ಅಲ್ಲಿಯೇ ಹಾಗೆಯೇ ಬಿಟ್ಟು ಆಟಕ್ಕೆ ಓಡುತ್ತಿದ್ದಳು. ಬರೆಯುತ್ತಿದ್ದರೆ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿಯೇ ಪೆನ್ನಿನ ಕ್ಯಾಪ್ ಸಹ ಹಾಕದೇ ಹಾಗೇ ಬಿಡುತ್ತಿದ್ದಳು. ಆದರೆ ಓದಿನಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಸದಾ ಎಚ್ಚರ. ಒಮ್ಮೆಯೂ ಓದು ಎಂದು ಹೇಳುವ ಅಗತ್ಯವೇ ನಮಗೆ ಬರುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ. ಓದಿನ ಯಾವ ಹಂತದಲ್ಲೂ ನನ್ನ ಪ್ರಭಾವವನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳುವುದಿಲ್ಲವೆಂಬುದು ಅವಳ ಸಂಕಲ್ಪವಾಗಿತ್ತು. ಹಾಗೇ ನಡೆದುಕೊಂಡಳು. ಆದರೆ ಅವಳ ಈ ಅಶಿಸ್ತು ಕಂಡಾಗಲೆಲ್ಲ ನನಗೆ ಅಸಾಧ್ಯ ಸಿಟ್ಟು ಬರುತ್ತಿತ್ತು. ಹಿಡಿದು ಬಾರಿಸಬೇಕೆಂಬ ಕೋಪ. ಪ್ರತಿನಿತ್ಯ ಮನಸ್ಸಿಗೆ ಕಿರಿಕಿರಿ. ಆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿಯೇ ಒಮ್ಮೆ ‘ಟಾಲರೆನ್ಸ್’ ಎಂಬ ಒಂದು ಎಸ್ಸೆ ಓದಿದೆ. ಅದರಲ್ಲಿ ಆತ ಹೇಗೆ ಟಾಲರೆನ್ಸ್ ಒಂದು ಸಾಮಾಜಿಕ ಮೌಲ್ಯವೆಂಬುದನ್ನು ಸೊಗಸಾಗಿ ವಿವರಿಸಿದ್ದ. ಸಹಬಾಳ್ವೆಯಲ್ಲಿ ತಾಳುವಿಕೆಯ ಮಹತ್ವ ಎಷ್ಟೆಂಬುದನ್ನು ಅನೇಕ ಉದಾಹರಣೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಮರ್ಥಿಸಿದ್ದ. ತಾಳಿಕೊಳ್ಳುವುದನ್ನು ಕಲಿತಾಗ ಬದುಕು ಸಹನೀಯವಾಗುತ್ತದೆಂಬುದು ಅವನ ಖಚಿತ ನಿಲವಾಗಿತ್ತು. ಆತನ ಪ್ರಕಾರ ಪ್ರೀತಿಗಿಂತ ತಾಳುವಿಕೆ ಮುಖ್ಯವಾದ ಸಾಮಾಜಿಕ ಮೌಲ್ಯ. ಎಲ್ಲರನ್ನೂ ಪ್ರೀತಿಸು ಎನ್ನುವುದು ಆದರ್ಶದ ಮಾತು. ಆದರೆ ಎಂಥವರನ್ನೂ ನಾವು ತಾಳಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಸಾಧ್ಯವಾದರೆ ಬದುಕು ಸಹನೀಯವಾಗುತ್ತದೆ. ಅದರಲ್ಲೂ ನಾವು ಪ್ರೀತಿಸುವವರ ದೌರ್ಬಲ್ಯಗಳನ್ನು ನಾವು ಒಪ್ಪಿ ತಾಳಿಕೊಂಡರೆ ಸಂಬಂಧ ಉಳಿಯುತ್ತದೆ. ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಅವರನ್ನೇ ನಾವು ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಪ್ರಬಂಧ ನನ್ನ ಮನಸ್ಸಿನ ಆಳಕ್ಕಿಳಿಯಿತು. ಇದನ್ನು ಓದಿದ ಮೇಲೆ ನನ್ನ ಮಗಳ ಅಶಿಸ್ತು ಒಂದು ಅಪರಾಧವೆಂಬಂತೆ ನನಗೆ ಕಾಣಿಸಲೇ ಇಲ್ಲ. ಅವಳು ಹರಡಿದ್ದ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ನಾನೇ ಎತ್ತಿಡುತ್ತಿದ್ದೆ. ಪ್ರತಿನಿತ್ಯ ಅವಳು ಹೊರಡುವಾಗ ಸ್ಕೂಟರಿನ ಕೀ ಎಲ್ಲೋ ಇಟ್ಟು ಹುಡುಕುವುದು ಅವಳ ದಿನಚರಿಯಾಗಿತ್ತು. ಈಗ ಅದನ್ನು ನಾನೇ ಹಿಂದಿನ ರಾತ್ರಿ ತೆಗೆದಿಟ್ಟು ಕೊಡುತ್ತಿದ್ದೆ. ನನ್ನ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಅವಳ ಸ್ಥಾನ ಈಗ ಭದ್ರವಾಗಿತ್ತು. ಸಣ್ಣಪುಟ್ಟ ಈ ಅಶಿಸ್ತು ಬಿಟ್ಟರೆ ಅವಳು ಹೆಮ್ಮೆ ಪಡುವ ಮಗಳು ಅನ್ನಿಸತೊಡಗಿತು. ನಾನು ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳಬಹುದಾಗಿದ್ದ ಮಗಳನ್ನು ಮತ್ತೆ ಪಡೆದಿದ್ದೆ. ಈಗ ಬೆಳೆದು ದೊಡ್ಡವಳಾಗಿರುವ ಮಗಳು ಶಿಸ್ತಿನ ಬಗ್ಗೆ ನನಗೇ ಪಾಠ ಹೇಳುತ್ತಾಳೆ. ನನ್ನ ಅಗತ್ಯಗಳನ್ನೆಲ್ಲ ಚಾಚೂ ತಪ್ಪದೆ ಪೂರೈಸುತ್ತಾಳೆ.

ನನ್ನ ಹಿರಿಯ ಸಹೋದ್ಯೋಗಿಯೊಬ್ಬರಿಗೆ ಬಲು ಜಂಬ. ತನ್ನ ಕೋಳಿಯಿಂದಲೇ ಬೆಳಗಾಯಿತು ಎಂಬ ಮುದುಕಿಯ ಮಾದರಿಯವರು. ಮೂಲತಃ ಒಳ್ಳೆಯ ಮನುಷ್ಯ. ಕಷ್ಟದಲ್ಲಿರುವವರಿಗೆ ನೆರವಾಗುತ್ತಿದ್ದರು. ಆದರೆ ಅವರ ಕೊಚ್ಚಿಕೊಳ್ಳುವ ಸ್ವಭಾವದಿಂದಾಗಿ ಅನೇಕರಿಗೆ ಇಷ್ಟವಾಗುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ. ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಸುಳ್ಳು ಸುಳ್ಳೇ ಹೊಗಳಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದರು. ಒಮ್ಮೆ ನಾನು ರಜೆಯಲ್ಲಿ ಊರಿಗೆ ಹೋಗಿದ್ದೆ. ಅವರ ಸವಾರಿ ಅಲ್ಲಿಗೇ ಆಗಮಿಸಿತು. ನನಗೆ ಆಶ್ಚರ್ಯ. ಆಗ ಅವರು ನಮ್ಮ ಊರಿನ ಕಡೆಯ ಮಂತ್ರಿಯೊಬ್ಬರ ಹೆಸರು ಹೇಳಿ ಅವರು ಈ ಕಡೆ ಬರುತ್ತಿದ್ದರೆಂದೂ, ಅವರನ್ನೂ ಆಹ್ವಾನಿಸಿದರೆಂದೂ, ಅವರ ಆಹ್ವಾನವನ್ನು ನಿರಾಕರಿಸಲಾರದೆ ಅವರ ಕಾರಿನಲ್ಲೇ ಬಂದುದಾಗಿ, ಅವರ ಮನೆಗೆ ಹೋಗಿ ಅಲ್ಲಿಂದ ನಮ್ಮ ಮನೆಗೆ ಬಂದೆ ಎಂದು ವರದಿ ಒಪ್ಪಿಸುತ್ತಿದ್ದ ವೇಳೆಗೆ ಸರಿಯಾಗಿ ದೂರದರ್ಶನದಲ್ಲಿ ಆ ಮಂತ್ರಿ ದೆಹಲಿಯಲ್ಲಿ ಕೇಂದ್ರ ಮಂತ್ರಿಯೊಬ್ಬರ ಜೊತೆ ರಾಜ್ಯದ ಸಮಸ್ಯೆಯನ್ನು ರ್ಚಚಿಸುತ್ತಿರುವುದಾಗಿ ಸುದ್ದಿ ಬಿತ್ತರವಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ನಾನು ಅದನ್ನು ಅವರೆದುರು ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಲಿಲ್ಲ. ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲೇ ನಗುತ್ತ ಅವರ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಆನಂದಿಸುತ್ತಿದ್ದೆ. ಅವರ ಕೊಚ್ಚಿಕೊಳ್ಳುವಿಕೆಯಿಂದ ಯಾರಿಗೂ ತೊಂದರೆಯಿಲ್ಲ, ಆದರೆ ತಾಳಿಕೊಳ್ಳಬೇಕಷ್ಟೆ. ನಾನು ‘ಟಾಲರೆನ್ಸ್’ ಎಸ್ಸೆ ಓದಿದ ಮೇಲೆ ನನ್ನ ಸಹೋದ್ಯೋಗಿ ನನಗೆ ಹಿಂಸೆ ಅನ್ನಿಸಲೇ ಇಲ್ಲ. ಅವರ ಈ ದೌರ್ಬಲ್ಯವನ್ನು ಸಹಜವೆಂಬಂತೆ ತಾಳಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದೆ. ಉಳಿದವರಿಗಿಂತ ನನ್ನ ಅವರ ಸಂಬಂಧ ಹೆಚ್ಚು ಹಾರ್ದಿಕವಾಗಿತ್ತು. ಅವರ ಈ ಸ್ವಭಾವದಿಂದಾಗಿಯೇ ಅವರನ್ನು ಅನೇಕರು ತಿರಸ್ಕಾರದಿಂದ ಕಾಣುತ್ತಿದ್ದರು. ಅವರೊಡನೆ ಸಂಬಂಧ ಕೆಡಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದರು.

ನಮ್ಮ ಬದುಕಿನಲ್ಲಿ ಜತೆಗಿರುವವರನ್ನು ಅವರ ಎಲ್ಲ ದೌರ್ಬಲ್ಯಗಳೊಡನೆ ತಾಳಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಸಾಧ್ಯವಾಗದಿದ್ದರೆ ಬದುಕು ಅಸಹನೀಯವಾಗಿಬಿಡುತ್ತದೆ. ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ಮನುಷ್ಯನಿಗೂ ಸದ್ಗುಣಗಳಿರುವಂತೆ ದೌರ್ಬಲ್ಯಗಳೂ ಇರುತ್ತವೆ. ನಮಗೆ ಜತೆಗಿರುವವರು ಬೇಕು ಎಂದಾದರೆ ಅವರನ್ನು ನಾವು ಇಡಿಯಾಗಿ ಅವರ ದೌರ್ಬಲ್ಯಗಳ ಜೊತೆಗೂ ಒಪ್ಪಿಕೊಳ್ಳಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಮನುಷ್ಯನದು ಸ್ವಕೇಂದ್ರಿತ ಮನೋಭಾವ. ತಾನು ಮಾತ್ರ ಸರಿ, ತನಗೆ ಒಪ್ಪಿತವಾದದ್ದು ಮಾತ್ರ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಎಂಬ ಹಮ್ಮುಇರುತ್ತದೆ. ಹೀಗಾಗಿಯೇ ಅನ್ಯರ ಬಗೆಗೆ ತಿರಸ್ಕಾರ. ಫ್ಯಾಸಿಸಂನ ಈ ಮನೋಭಾವ ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವ ವಿರೋಧಿಯಾದುದು.

ನನ್ನ ಗೆಳೆಯನೊಬ್ಬ ಸಂಸ್ಥೆಯೊಂದರ ಉನ್ನತ ಅಧಿಕಾರಿ. ಅವನು ಹೇಳಿದ ಪ್ರಸಂಗ: ಒಮ್ಮೆ ಅವರ ಆಫೀಸಿನ ಮಹಿಳೆಯೊಬ್ಬರು ದೂರು ತಂದರು. ಊಟದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಸಹೋದ್ಯೋಗಿಯೊಬ್ಬರು ಮಾಂಸಾಹಾರ ತಂದು ತಿನ್ನುತ್ತಾರೆಂದೂ, ಅದರಿಂದಾಗಿ ತನಗೆ ಊಟ ಸೇರುತ್ತಿಲ್ಲವೆಂದೂ, ಅವರು ಆಫೀಸಿಗೆ ಮಾಂಸಾಹಾರ ತರದಂತೆ ಸೂಚಿಸಬೇಕೆಂಬುದು ಅವರ ಅಹವಾಲು. ಅವರೆಲ್ಲರಿಗೂ ಮಧ್ಯಾಹ್ನ ಊಟ ಮಾಡಲು ಒಂದು ಡೈನಿಂಗ್ ಹಾಲ್ ಇತ್ತು. ಎಲ್ಲರೂ ಮನೆಯಿಂದ ತಂದುದನ್ನು ಒಟ್ಟಿಗೇ ಕುಳಿತು ಊಟ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರು. ನನ್ನ ಗೆಳೆಯನೂ ಸಸ್ಯಾಹಾರಿ. ಸರಿ, ಮಾರನೆಯ ದಿನ ನೋಟೀಸ್ ಬೋರ್ಡ್ ನಲ್ಲಿ ಆಫೀಸಿಗೆ ಮಾಂಸಾಹಾರವನ್ನು ತರುವುದನ್ನು ನಿಷೇಧಿಸಿ ಒಂದು ಸೂಚನೆ ಪ್ರಕಟವಾಯಿತು. ಅದರಲ್ಲಿ ಇದರಿಂದಾಗಿ ಕೆಲವರಿಗೆ ತೊಂದರೆಯಾಗುತ್ತದೆಂಬ ಕಾರಣವನ್ನೂ ನೀಡಲಾಗಿತ್ತು. ಒಂದೆರಡು ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಆತನಿಗೆ ಮತ್ತೊಂದು ಅಹವಾಲು ಬಂದಿತು. ಊಟದ ಹಾಲ್​ನಲ್ಲಿ ಕೆಲವರು ಸಸ್ಯಾಹಾರ ಸೇವಿಸುವುದರಿಂದ ನನಗೆ ಊಟ ಸೇರುತ್ತಿಲ್ಲ. ಹೀಗಾಗಿ ಸೂಕ್ತ ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳಬೇಕೆಂಬುದು ಸಾರಾಂಶ. ನನ್ನ ಗೆಳೆಯ ಸಂವೇದನಾಶೀಲ. ಆತನಿಗೆ ಸಮಸ್ಯೆಯ ಅರಿವಾಯಿತು. ನಿಷೇಧವನ್ನು ತಕ್ಷಣ ಹಿಂತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಯಾರು ಯಾವ ಆಹಾರವನ್ನಾದರೂ ತಿನ್ನಲು ಅವಕಾಶ ಮಾಡಿಕೊಟ್ಟ. ಸಾಧ್ಯವಾದಷ್ಟು ಪರಸ್ಪರ ಹೊಂದಿಕೊಂಡು ಹೋಗಬೇಕೆಂದು ಮನವಿ ಮಾಡಿದ. ಅವರವರಲ್ಲೇ ರ್ಚಚಿಸಿ, ಡೈನಿಂಗ್ ಹಾಲನ್ನು ಎರಡು ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಭಾಗವನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿಕೊಂಡು ಅವರವರ ಆಹಾರವನ್ನು ಸಂತೋಷವಾಗಿ ಅನುಭವಿಸಲಾರಂಭಿಸಿದರು. ಕ್ರಮೇಣ ಆ ಪ್ರತ್ಯೇಕತೆಯೂ ಮಾಯವಾಗಿ ಒಬ್ಬರನ್ನೊಬ್ಬರು ತಾಳಿಕೊಂಡು ಅನುನಯದಿಂದ ಬದುಕಲಾರಂಭಿಸಿದರು. ಸಸ್ಯಾಹಾರವಾಗಲೀ, ಮಾಂಸಾಹಾರವಾಗಲೀ ಅವರವರ ಆಯ್ಕೆ. ಚಿಕ್ಕಂದಿನಿಂದ ನಾವು ಯಾವುದನ್ನು ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತೇವೆಯೋ ಅದು ನಮಗೆ ರುಚಿಸುತ್ತದೆ ಅಷ್ಟೆ. ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರಿಗೂ ಅವರದೇ ಆದ ರುಚಿಯಿರುತ್ತದೆ, ಅಭಿರುಚಿಯಿರುತ್ತದೆ. ಯಾವುದೂ ಅಸಹ್ಯವಲ್ಲ, ತಾಳಿಕೊಳ್ಳುವುದನ್ನು ನಾವು ರೂಢಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕಷ್ಟೆ.

ಸಾಹಿತ್ಯದ ಶಕ್ತಿಯಿರುವುದೇ ಇಲ್ಲಿ. ಸಾಹಿತ್ಯವೆಂದರೆ ಏನು? ಅನ್ಯ ಮನೋಧರ್ಮವನ್ನು ಸಹಾನುಭೂತಿಯಿಂದ ಹೊಕ್ಕು ನೋಡುವುದೇ ಸಾಹಿತ್ಯ. ತನ್ನಂತೆ ಪರರ ಬಗೆವುದು ಸಾಧ್ಯವಾಗಬೇಕು. ಅದನ್ನು ಸಾಹಿತ್ಯ ತಿಳಿಸಿಕೊಡುತ್ತದೆ. ನೊಂದವರ ನೋವ ನೋಯದವರು ಬಲ್ಲರೇ? ಹಾಗೆಂದು ನಾವೇ ಆ ನೋವು ಅನುಭವಿಸಬೇಕೆಂದಿಲ್ಲ. ಆ ನೋವನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವ ಮನಃಸ್ಥಿತಿ ನಮಗಿರಬೇಕು. ಸಾಹಿತ್ಯದಲ್ಲಿ ಅನುಭವವೇ ಪ್ರಮಾಣವೆನ್ನುತ್ತಾರೆ. ಇಲ್ಲಿ ‘ಅನುಭವ’ ಎಂದರೆ ಯಾವುದು ನಮ್ಮ ‘ಪ್ರಜ್ಞೆ’ಯ ಸಂಗತಿ ಆಗುತ್ತದೆಯೋ ಅದೇ ಅನುಭವ. ಆಧುನಿಕ ಜಗತ್ತು ಸ್ವಾರ್ಥಕೇಂದ್ರಿತವಾಗುತ್ತಿದೆ. ಅನ್ಯರ ಬಗ್ಗೆ ಆಸಕ್ತಿ ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತಿದೆ. ತಾನು ಮಾತ್ರ ಚೆನ್ನಾಗಿದ್ದರೆ ಸಾಕೆಂಬ ಮನೋಭಾವ ಪ್ರಬಲವಾಗುತ್ತಿದೆ. ಆದರೆ ಸುತ್ತಮುತ್ತ ಅನಾಹುತ ಸಂಭವಿಸುತ್ತಿದ್ದರೆ ನಾವು ನೆಮ್ಮದಿಯಿಂದ ಇರಲು ಸಾಧ್ಯವೇ? ನಗರ ಜೀವನದ ದುರಂತವೆಂದರೆ ಮನಸ್ಸು ಸ್ಪಂದಿಸುವ ಶಕ್ತಿಯನ್ನೇ ಕಳೆದುಕೊಂಡಿರುವುದು. ಸಮಾಜದ ಒಡಲಿನಲ್ಲಿಯೇ ಅಂತಃಕರಣದ ಜಲ ಬತ್ತಿಹೋಗುತ್ತಿದೆ. ಪ್ರೀತಿಸುವ ಶಕ್ತಿಯನ್ನೇ ನಮ್ಮ ಸಮಾಜ ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಿರುವಂತೆ ಕಾಣಿಸುತ್ತಿದೆ.

ಯಾವ ಧರ್ಮದ ಸಾರವೂ ನನಗೆ ತಿಳಿದಂತೆ ದ್ವೇಷಸಾಧನೆಯಲ್ಲ. ಆದರೆ ಈಗ ಧರ್ಮವನ್ನೂ ರಾಜಕಾರಣ ಆಕ್ರಮಿಸಿದೆ. ಅಧಿಕಾರ ಕೇಂದ್ರದ ಎಲ್ಲ ಹುನ್ನಾರಗಳೂ ಅಲ್ಲಿ ಬಳಕೆಯಾಗುತ್ತಿದ್ದು ಧರ್ಮಕ್ಕೆ ಹಿಂಸೆಯ ಸೂತಕ ತಟ್ಟಿದೆ. ರಾಜಕಾರಣ ಧರ್ಮ ಪರಸ್ಪರ ಕೈ ಜೋಡಿಸಿ, ಪರಮತಸಹಿಷ್ಣುತೆಯನ್ನು ಒಂದು ಮೌಲ್ಯವಾಗಿ ಸ್ವೀಕರಿಸಿದ ನಮ್ಮ ನಾಡಿನಲ್ಲಿ ಅಸಹನೆ, ತಾತ್ಸಾರ, ಹಿಂಸೆ ವಿಜೃಂಭಿಸುವಂತೆ ಮಾಡುತ್ತಿವೆ. ಇದು ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವಕ್ಕೆ ಮಾರಕವಾದ ಸಂಗತಿ. ಪಶುಬಲ ಪ್ರದರ್ಶನದ ರಾಕ್ಷಸ ವಾತಾ ವರಣದಲ್ಲಿ ಸೂಕ್ಷ್ಮವೂ ಕೋಮಲವೂ ಆದ ಮಾನವೀಯತೆ ನಶಿಸಿಹೋಗುತ್ತಿದೆ. ನಮ್ಮ ಜನ ಈ ಬಗ್ಗೆ ಜಾಗೃತರಾಗಿ, ಅನ್ಯರ ಭಾವನೆಗಳನ್ನು ಗೌರವದಿಂದ ಕಾಣುವ, ಪಶುಬಲದ ಹಿಂಸಾಪ್ರವೃತ್ತಿಯ ನಡುವೆ ಮಾನವೀಯತೆಯನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವ ಸಂಕಲ್ಪ ಮಾಡಬೇಕು. ‘ತಾಳುವಿಕೆಗಿಂತ ತಪವು ಇಲ್ಲ’.

(ಲೇಖಕರು ಖ್ಯಾತ ವಿಮರ್ಶಕರು)

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Back To Top